ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, 4 ਸਤੰਬਰ, Gee98 news service
-ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ GST ਦਰਾਂ ‘ਚ ਕਟੌਤੀ ਕਰਕੇ ਸੈਂਕੜੇ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਹੁਣ ਜੀਐਸਟੀ ਨੂੰ ਚਾਰ ਸਲੈਬਾਂ ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ ਦੋ ਸਲੈਬਾਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ 5 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੇ 18 ਫੀਸਦੀ ਦੀਆਂ ਦੋ ਜੀਐਸਟੀ ਸਲੈਬਾਂ ਹੀ ਹੋਣਗੀਆਂ ਜਦਕਿ ਕੁਝ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ‘ਤੇ 40 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸਲੈਬ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਜੀਐਸਟੀ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਿਹਤ ਬੀਮਾ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਬੀਮਾ ‘ਤੇ 18 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਜੀਐਸਟੀ ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਲਟਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ 350 ਸੀਸੀ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਾਰਾਂ, ਤਿੰਨ ਪਹੀਆ ਵਾਹਨਾਂ ਅਤੇ ਬਾਈਕਾਂ ‘ਤੇ ਹੁਣ 28 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਬਜਾਏ 18 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਜੀਐਸਟੀ ਲੱਗੇਗਾ। ਟਰੈਕਟਰਾਂ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਟਾਇਰਾਂ ‘ਤੇ ਪੰਜ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਟੈਕਸ ਲੱਗੇਗਾ, 1500 ਸੀਸੀ ਜਾਂ ਚਾਰ ਮੀਟਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀਆਂ ਲਗਜ਼ਰੀ ਕਾਰਾਂ, ਤੰਬਾਕੂ ਅਤੇ ਸਿਗਰਟ ਵਰਗੀਆਂ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਉੱਚ ਲਗਜ਼ਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਈ 40 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦਾ ਨਵਾਂ ਸਲੈਬ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਾਨ ਮਸਾਲਾ, ਗੁਟਖਾ, ਸਿਗਰਟ, ਜ਼ਰਦਾ ਅਤੇ ਬੀੜੀ ਵਰਗੇ ਚਬਾਉਣ ਵਾਲੇ ਤੰਬਾਕੂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਉਤਪਾਦਾਂ ‘ਤੇ ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ 22 ਸਤੰਬਰ, ਨਵਰਾਤਰੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੀਆਂ।
ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਜੀਐਸਟੀ ਤਹਿਤ ਕੀਤੇ ਬਦਲਾਅ ਅਨੁਸਾਰ ਕਈ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ ਵੀ ਬਦਲੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਹੋਟਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ ਵੀ ਹੁਣ ਸਸਤਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਜੀਐਸਟੀ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਰੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ‘ਤੇ 5% ਦੀ ਰਿਆਇਤੀ GST ਦਰ ਲਾਗੂ ਹੈ, ਸਿਵਾਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਵਾਈਆਂ (ਮੈਡੀਸਨ GST) ਜਿਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਜ਼ੀਰੋ ਦਰ ਲਾਗੂ ਹੈ। ਇਹ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਤਪਾਦਨ ਲਾਗਤ ਵਧਾਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੈਂਸਰ ਦਵਾਈਆਂ ‘ਤੇ ਜ਼ੀਰੋ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ GST ਲਗਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।ਸਿਹਤ ਕਲੱਬਾਂ, ਸੈਲੂਨਾਂ, ਫਿਟਨੈਸ ਸੈਂਟਰਾਂ ਅਤੇ ਯੋਗਾ ਸੇਵਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਹੁਣ ਇਨਪੁਟ ਟੈਕਸ ਕ੍ਰੈਡਿਟ (ITC) ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ 5% ਦੀ GST ਦਰ ਵਸੂਲੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ 18 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਾਰੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਾਰਾਂ ‘ਤੇ GST ਦਰ 28% ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ 18% ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ 1200 cc ਤੱਕ ਇੰਜਣ ਸਮਰੱਥਾ ਅਤੇ 4000 mm ਤੱਕ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਪੈਟਰੋਲ, LPG ਜਾਂ CNG ਕਾਰਾਂ ਅਤੇ 1500 cc ਤੱਕ ਇੰਜਣ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੀਆਂ ਡੀਜ਼ਲ ਕਾਰਾਂ ਅਤੇ 4000 mm ਤੱਕ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਡੀਜ਼ਲ ਕਾਰਾਂ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗੀ। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਦੇਣ ਲਈ ਸਪ੍ਰਿੰਕਲਰ, ਤੁਪਕਾ ਸਿੰਚਾਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਵਾਢੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਵਰਗੀਆਂ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ‘ਤੇ GST ਦਰ (ਖੇਤੀ ਉਤਪਾਦ GST ਦਰ) 12% ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ 5% ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਏਅਰ ਕੰਡੀਸ਼ਨਰ ਅਤੇ ਡਿਸ਼ਵਾਸ਼ਰ ‘ਤੇ GST 28% ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ 18% ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਟੀਵੀ ਅਤੇ ਮਾਨੀਟਰ, ਭਾਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੋ ਹੋਣ, ਹੁਣ ਇੱਕ ਸਮਾਨ 18% ਟੈਕਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਣਗੇ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਵੱਡੀ ਸਕ੍ਰੀਨ ਵਾਲੇ ਟੀਵੀ ਅਤੇ ਮਾਨੀਟਰ ਪਹਿਲਾਂ 28% ਟੈਕਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਨ। ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ, ਕੈਸੀਨੋ, ਜੂਆ ਤੇ ਆਨਲਾਈਨ ਗੇਮਿੰਗ ‘ਤੇ ਨਵੀਂ GST ਦਰ 40 ਫੀਸਦੀ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ (ਔਨਲਾਈਨ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ GST), ਕੈਸੀਨੋ, ਜੂਆ, ਘੋੜ ਦੌੜ, ਲਾਟਰੀਆਂ ਅਤੇ ਔਨਲਾਈਨ ਪੈਸੇ ਦੀ ਗੇਮਿੰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁਣ ਨਜ਼ਰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਐਨਕਾਂ ‘ਤੇ ਹੁਣ 5% GST ਲੱਗੇਗਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਹੋਰ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਐਨਕਾਂ ‘ਤੇ 18% ਟੈਕਸ ਲੱਗੇਗਾ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵਸਤੂਆਂ ਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਜੀਐਸਟੀ ਦੀਆਂ ਇਹ ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ 22 ਸਤੰਬਰ 2025 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੀਆਂ।
